SINT WILLEBRORD / THEIKE

Het beruchte dorp Sint Willebrord in het zuiden van Nederland is het toonbeeld van Nederlandse dorpscultuur, vermengd met vermeende criminaliteit en een schijnbaar streven naar luxe. Het is een hechte gemeenschap met sterke familiewaarden die haar eigen mensen beschermt. Het beruchte dorp, dat ook wel 'Theike' wordt genoemd, is al eerder benaderd. Mensen wilden verslag doen over het leven hier, maar werden met tegenwerking ontvangen. Het is dan ook niet verwonderlijk dat deze projecten niet erg succesvol waren in het vastleggen van het alledaagse en uiteindelijk vooral gericht waren op criminaliteit en andere stigma's. Omdat ik er niet ver daar vandaan geboren ben, heeft het dorp altijd een plaats in mijn hart gehad. Ik leek het nooit los te kunnen laten en bleef er altijd door gefascineerd, ook al raakte ik er fysiek steeds verder van verwijderd.

 

Theike is een dorp dat zeer homogeen is. Het bestaat voornamelijk uit blanke, autochtone Nederlanders. De enige diversiteit in het dorp wordt voortgebracht door het lokale Chinese restaurant. Dit restaurant heeft onlangs zijn eerste Michelin-ster verdiend, wat bewijst dat de mensen van Theike vooral streven naar luxe. Dat is ook zichtbaar in de manier waarop mensen er wonen. Meer voorbeelden hiervan vind je in de veel hogere dichtheid aan zwembaden, sauna's, thuisgyms en barren dan in enig ander dorp in de omgeving.

 

Ze lijken grote voorstanders van kunstmatige schoonheid; het is ne alsof bijna elk huis een zonnebank heeft en er in elke tuin kunstgras ligt, wat het gemakkelijk schoon te stofzuigen is. Theike heeft ook vier keer zoveel politieagenten als omliggende dorpen van dezelfde grootte. Over veel geld in het dorp, dat voor de grote huizen en zwembaden betaalt, wordt gezegd dat het illegaal zou zijn verdiend. Dus misschien is het hele dorp slechts een facade.

 

Het afstandelijke karakter van de inwoners en de terughoudendheid om informatie over hun leven met vreemdelingen te delen, dreef me naar deze plek als het decor voor mijn onderzoeksmodel. Er is een tegenstelling te benoemen over deze wonderlijke plaats; deze gesloten gemeenschap heeft een open online aanwezigheid. Ik vroeg me af of ik toegang kon krijgen tot deze hechte samenlevingen door gebruik te maken van de beelden die ze zelf online plaatsen, in plaats van er zelf met mijn camera heen gaan. Ik vroeg me af of ik het ware hart van Theike zou kunnen laten zien. Of zou ik voor altijd mijn positie als buitenstaander behouden en deze plek niet volledig doorgronden? Uiteindelijk hoop ik een beginsel op een antwoord te hebben naar of een onderzoek kan worden verricht via enkel online wegen.

 

Dit project is een studie naar een fotografische en journalistieke onderzoeksmethode in het digitale landschap met gevonden beeldmateriaal. Als kunstenaars moeten we ons aanpassen aan de wereld waarin we leven en de uitdagingen ervan als kansen gebruiken. Ik denk dat gevonden beeldmateriaal van bronnen zoals sociale media niet mag worden weggegooid; het moet bewaard blijven. Het zijn de nieuwe negatieven van dit tijdperk. Het project is ook een manier om het verhaal van online zichtbaarheid en online privacy te vertellen. Ik gebruik alleen datgene dat voor iedereen beschikbaar is. Het feit dat dit project in mij sterke ethische debatten over de inhoud van het materiaal heeft aangewakkerd, is precies wat ik wil aankaarten. Ik wil dat mensen begrijpen dat online privacy onmogelijk is en hen een zorgvuldige houding adviseren. Het is iets wat we denken allemaal al lang te weten, maar iets dat we niet altijd even goed opvolgen.

 

Dit is voor mij vruchtbaar geweest omtrent de hoeveelheid van het materiaal dat ik kon verkrijgen. Anderhalf jaar lang werkte ik als voyeur en online antropoloog door de inwoners van Theike te observeren en hun beelden te verzamelen. De gevonden beelden geven een documentaire kijk op Theike. Wat het project hopelijk vooral doet, is een bredere en meer diepgaande blik geven. De beelden zijn herkenbaar als Nederlands en tonen het 'alledaagse'. Voyeurisme en het kijken naar de 'ander' staan centraal in het project. Ik vraag de kijker om deze plek te observeren en te vieren vanwege zijn cultuur, die heeft kunnen bloeien vanwege het feit dat het zo afgesloten is. Het is een plek waar de tijd lijkt stil te staan. Met behulp van de vernaculaire fotografie van de inwoners streef ik ernaar een tijdloos document te maken dat bestaat uit typologieën en gifs van de vele aspecten van het leven in Theike.

 

Het valt niet te ontkennen dat de wereld van fotografie verandert. We leven in het digitale tijdperk. Er is een oneindige stroom aan beelden die online te vinden is en steeds groter wordt. Alles wat je kunt bedenken is er te vinden. Het overtreft elke verwachting. Onze beeldcultuur wordt erdoor veranderen. Elk mens kan vanuit verschillende hoeken informatie aanbieden en ontvangen. Het digitale landschap biedt een buitengewoon perspectief; de gewone burger heeft vaker een stem in het discours. We hebben de mogelijkheid om beter geïnformeerd te zijn over en onze samenleving. Ik denk dat dit een positieve ontwikkeling is en ik moedig het aan. Ik voel de noodzaak de online wereld en haar materiaal te ontdekken en bestuderen, omdat het een groot onderdeel is van ons dagelijkse leven en onze samenleving.